Stilstaan bij de tijd

De zon schrijdt de tijd voort op de grond
Elke dag weer, de nacht voor de ochtendstond
De tijd trekt ongenadig aan ons voorbij
En wanneer ik er bij stilsta, is hij weer bij mij

De stilte van de tijd verbergt de dagen en nachten
Achter elke zonnestraal, achter elk uur staat een verhaal te wachten
En voor je het weet, is het niets in iets veranderd
Als ik er bij stilsta, zie ik dat de tijd meandert

De wijzer zet de tijd op scherp zonder mededogen,
Het doet mij beseffen, dat morgen vandaag is ingevlogen
Aan de horizon verschijnt het onverwachte zonder dat gisteren slijt
Dat is het leven, dat is de dood, dat is stilstaan bij de tijd

Zonnewijzer

Met de realisatie van een bijzondere zonnewijzer in Stadspark de Kartuis in Roermond is een lang gekoesterde wens van de inmiddels overleden oud-voorzitter Martin van het Erve in vervulling gegaan. Voor zijn overlijden in 2018 zinspeelde Martin al op een aantal mooie plannen om het Stadspark de Kartuis een meer educatieve bezoekerswaarde te geven. Met als doel: het park nog meer van en vóór alle Roermondenaren en bezoekers van de stad Roermond te laten zijn.

Martin van het Erve (Roermond 1953-2018) was van huis uit ondernemer in de grafische industrie (Ars drukkerij later Ars Grafisch). Hij was een boek- en kunstliefhebber. Reizen en fotografie hadden zijn grote belangstelling. Roermond ging hem na aan het hart. De cultuur en historie deden zijn hart sneller kloppen. Hij bekleedde vele bestuurlijke functies. Om Roermond te verfraaien, te promoten en een bijdrage te leveren aan maatschappelijke en culturele ontwikkelingen in de stad en de regio. Zo ook vervulde hij jarenlang de functie van voorzitter van Stadspark de Kartuis.

Ontdek de zonnewijzer met school, vereniging of vriendengroep!

De analemmatische zonnewijzer vindt je op een prominente plek centraal gelegen in Stadspark de Kartuis in Roermond (ingang Voogdijstraat). Een bijzondere plek, waar het goed toeven is. Voor jong en oud.

De interactieve en educatieve zonnewijzer in Stadspark de Kartuis nodigt uit om de tijd te ontdekken. Niet alleen interessant voor toevallige bezoekers, maar juist ook voor scholen, instellingen en verenigingen die eens op een verrassend andere manier met de tijd willen spelen. Op deze wijze hoopt de projectgroep het Stadspark de Kartuis voor een grotere groep bezoekers aantrekkelijk en toegankelijk te maken. Bovendien vertellen de bijzondere beeldentuin en de historie van het park ook nog een geheel eigen verhaal.

Wat is een zonnewijzer?

De analemmatische zonnewijzer is een type zonnewijzer dat meestal horizontaal is uitgevoerd, vaak op de grond. Het voorwerp dat de schaduw geeft (meestal een persoon) staat loodrecht en wordt verplaatst over een datumschaal, een soort kalender. Deze datumschaal is noord-zuid gericht. M.a.w. de meridiaan van de plaats, al of niet aangeduid, loopt over de 'kalender'.
De uuraanduidingen bevinden zich op een ellips. In het noordelijk halfrond staat de aanduiding voor 12 uur in het noorden, in het verlengde van de datumschaal; in het westen staat de aanduiding voor 6 uur, in het oosten die voor 18 uur. De ellips is meer afgeplat naarmate de breedtegraad kleiner is. Op de pool vormt ze een cirkel, aan de evenaar is ze herleid tot een rechte lijn. De stand van de zonnewijzer geeft de zomertijd aan. In de winter wordt in Nederland de klok een uur teruggezet.
Samengevat: je gaat op de 'kalender' staan ter hoogte van de datum. Je schaduw wijst dan het uur aan. Het woord 'analemmatisch' komt van het Grieks ana (van boven) en lemma (opname) en betekent dus opname van boven of bovenaanzicht. De analemmatische zonnewijzer is immers het bovenaanzicht van een sferische equatoriale zonnewijzer.

Uniek in Limburg

Een projectgroep heeft het concept voor de realisatie van een educatieve zonnewijzer uitgewerkt. In de regio is een dergelijke zonnewijzer, die bezoekers uitnodigt stil te staan bij de tijd, nog niet te vinden. De zonnewijzer is maar liefst 6 bij 8 meter groot.
De projectgroep hoopt met de unieke zonnewijzer het Stadspark de Kartuis voor een grotere groep bezoekers, waaronder scholen en verenigingen, toegankelijk te maken.

Op 8 juli 2022 is het bijzondere project, centraal gelegen in het park, opgeleverd en officieel geopend door de familie van het Erve.
Het gedicht ‘Stilstaan bij de tijd’ is geschreven door Marc Breugelmans (Roermond, 1962).